Danimarkalılar’da Öğle Yemeği

Kahvaltı ve akşam yemeği evde yenirken, çoğu Danimarkalı öğle yemeğini başka yerde yer. Öğle yemeği genellikle soğuk bir yemek olup üzerine çeşitli sosisler, dilimlenmiş haşlanmış yumurta veya karaciğer ezmesi, fırında dilimlenmiş domuz ciğeri ve sürülebilir kıvamdaki yağının bir karışımı ve tereyağı sürülmüş çavdar ekmeği dilimlerinden meydana gelir.

İzlanda Vikinglerinin destanları, çavdar ekmeğini neredeyse şimdi bilinen, ekşi hamur ve işlenmemiş çavdar unundan oluşanla, birebir aynı olarak tarif etmişlerdir.

Danimarkalılar'da Öğle Yemeği

Danimarkalılar’da Öğle Yemeği

Ortaçağ Danimarka’sında çiftçiler, yağ, zaman zaman da tütsülenmiş ve tuzlanmış balık veya et ile çavdar ekmeğinden sandviçler yediler. Erkek çiftçiler sandviçlerinin yanında bir şişe içkiyi paylaşırlardı.

16. yüzyılda, ekmek dilimlerinin tabak yerine kullanıldığı çok pahalı ve nadir yapılan bir gelenek ortaya çıktı. Kral, ll.Christian, 1520 civarında özel günlerde ekmekten tabakların kullanımını kaldırdı çünkü artık partilerde her şeyi servis etmeye yetecek kadar tabağı vardı. Bu, bir akşam yemeği olarak değil ama birçok çeşidiyle bir kutlama yemeği olarak sunulan üzeri açık sandviç geleneğinin öncüsüdür.

Tivoli şehrinde, Nimb restoranında ordu subayları cemiyeti sıklıkla yemek yiyip toplantılar yapardı. Çalışanlar, subayların üzeri açık sandviç isteklerini yazabilecekleri bir liste sunardı. Bu, bugün bile birçok geleneksel öğle yemeği restoranlarında görülür; o kadar çok çeşit ve kombinasyon vardır ki, genellikle karmaşık olan siparişleri akılda tutmak veya yazmak fazla zahmetli olduğundan garsonlar size hangi kombinasyonu istediğinizi tek tek işaretleyebileceğiniz bir liste verir. En ünlü öğle yemeği sipariş listesi, 1933’te 178 çeşit üzeri açık sandviç içeren Oscar Davidsen’ınkidir. Oscar Davidsen’ın nesilleri hâlâ geleneksel bir restoran işletmektedir.

Geleneksel üzeri açık bir sandviçli öğle yemeğini silip süpürmek zorlu bir görevdir. Normal sandviçler şöyle sıralanabilir:

– Soğuk balık, normalde en az iki çeşit salamura ringa balığı. Küçük, kabuğu soyulmuş karidesler pahalı bir yaz zamanı yiyeceğidir.

– Kızarmış balık, genellikle turşu ve mayonezle birlikte pisi balığı.

– Soğuk etler, tartar (baharatlanmış çiğ et), kızarmış sığır eti, tütsülenmiş sosis, tavuk salatası – veya zaman zaman patates, soğan, domates gibi sebzeler ve yumurta temelli bazı kombinasyonlar.

– Sıcak etler, örneğin turtalar veya börekler, kızarmış sosisler.

– Eğer tatlı servis ediliyorsa ki genellikle mevsime göre değişir, kışın geleneksel elmalı kekler, baharda ravent (bir kuzukulağı cinsi) tatlısı ve yazın da yoğun çilek çorbası servis edilir.

Editör, Çevirmen: Merve Aral
Ege Üniversitesi
Amerikan Kültürü ve Edebiyatı