Jens Peter Jacobsen

Jacobsen 1847-1885 yılları arasında yaşamış olan bir bilim adamı ve Danimarka edebiyatının 1870’lerdeki yükselişine bağlı özel bir şairdi. Aynı zamanda Darwin’in tercümanıydı ve tatlı su yosunları üzerindeki bir tezi sayesinde üniversitenin altın madalyasıyla ödüllendirildi. Jacobsen’in asıl önemi kendi kuşağını temsil eden yazar olmasıydı.

JENS PETER JACOBSEN

JENS PETER JACOBSEN

Niels Lyhne (1880) adlı romanıyla eski değerlerin, romantizm akımı rüya ve dininin, karmaşık ve düzensiz sesini duyurdu. Karamsar ve bozguncu bir roman olarak 1890’ların özelliklerinden olan gerileme ve ölüm dürtüsünü şekillendirdi. İçindeki çelişki ateizme ve bilime dayalı bir yaşam görüşünün bir kısmını oluşturuyordu.

Fru Maria Grubbe romanı Danimarka edebiyatında ilk defa kadının bir içgüdü ve arzuların varlığı olarak ve kendi kimliğini arayan bir benlik olarak derin bir portresini çizmişti. Ve Jacobsen’in yükselişi bu tarihi ve psikolojik romanla 1876 yılında başlamış oldu.

Kitabın toplumun önyargılarına karşı insan haklarını savunan meydan okuyucu bireyselliği de çağdaşlığının ayrıca bir sembolüydü. Jacobsen’in tıpkı 1882’de yayımlanan tek ciltlik kısa hikayeleri gibi, ki üç yıl öncesinde tüberküloz sebebiyle ölmüştü, romanları da bir hayli heyecan yüklü, atmosferik düzyazısı ve neredeyse lirik tarzıyla realizm çağının eşsiz eserleriydi.

Jacobsen’in romantizm akımının sonlarında ve sembolizm akımının başlarında yazdığı şiirleri ölümüne kadar kitap formunda yayınlanmadı. Jacobsen yeni yüzyılın başında Alman edebiyatı içinde de, Rilke ve Thomas Mann ve sonrasında Kafka dahil, büyük etki yarattı. Schönberg ve Delius gibi besteciler Jacobsen’in metinleri üzerinde şarkılar bestelediler.

Johan de Mylius, Glydendal Leksikon

Editör, Çevirmen: Elif Eylül Nazik
Hacettepe Üniversitesi
İngiliz Dili ve Edebiyatı